Đậm đà hương vị ẩm thực Lai Châu

Du Lịch Lai châu – Lai Châu không chỉ hấp dẫn du khách bởi vẻ đẹp nguyên sơ, hùng vĩ mà còn hấp dẫn bởi những món ăn độc đáo, lạ miệng, đậm chất núi rừng. Ẩm thực nơi đây khiến cho những ai đã từng được thưởng thức dù chỉ một lần đều nhớ mãi không quên. Những món ăn nghe lạ tai như: lợn cắp nách, pa pỉnh tộp, rêu đá…ắt hẳn sẽ khiến du khách không khỏi tò mò.

1.Lợn cắp nách – (Ẩm thực Lai Châu)

          Lợn cắp nách hay còn gọi là lợn lửng là loại lợn chỉ có ở vùng cao.Người dân bản địa thường thả các con lợn mới sinh vào trong rừng để chúng tự sinh sống, tự kiếm thức ăn, vậy nên thịt của chúng rất ngon, chẳng khác nào thịt lợn rừng. Giống lợn này chỉ nặng khoảng từ 10 – 15kg, con lớn nhất cũng chỉ 20kg nên thịt hầu như rất ít mỡ..Người ta có thể đánh tiết canh, luộc, hấp, nướng, hun khói, xào… nhưng dù chế biến cầu kỳ hay đơn giản thì những món ăn từ lợn cắp nách cũng vô cùng thơm ngon, khác lạ.

Lợn cắp nách - (Ẩm thực Lai Châu)
Lợn cắp nách – (Ẩm thực Lai Châu)
2. Nộm măng đắng hoa ban – (Ẩm thực Lai Châu)

Đây là một món ăn có chứa đủ vị: đắng, chua, cay, mặn, ngọt, bùi gắn liền với một truyền thuyết vô cùng cảm động về Hoa Ban – Măng Đắng. Măng đắng cần sắt nhỏ, ngâm muối, ngâm nước rồi luộc 2 lần rồi vớt ra để ráo. Hoa ban cần chọn những bông tươi, ngắt lấy những cánh hoa dày để dùng. Cá suối tươi đem nướng trên than củi, gỡ lấy thịt. Sau đó pha hỗn hợp nước, chanh, tỏi, ớt, rau húng và rau mùi thái nhỏ. Cho tất cả các thành phần là hoa ban, cá, măng vào trộn cùng hỗn hợp vừa pha, tất cả hòa quyện tạo nên một hương vị đặc trưng của núi rừng. Khi ăn du khách sẽ cảm nhận được vị đậm đà, hương thơm nồng của cá nướng, vị bùi bùi, ngầy ngậy của hoa ban, và vị đăng đắng của măng tươi.

Nộm măng đắng hoa ban - (Ẩm thực Lai Châu)
Nộm măng đắng hoa ban – (Ẩm thực Lai Châu)
3.Rêu đá – (Ẩm thực Lai Châu)

Đến Lai Châu du khách không thể bỏ qua món ăn từ rêu đá, đây là món ăn truyền thống của đồng bào dân tộc Thái. Rêu đá mọc theo mùa từ tháng 9, tháng 10 âm lịch đến hết tháng 5 tại nơi có nguồn nước chảy mạnh, chân thác, thườngbám vào các tảng đá to. Người Thái thường lấy rêu bằng cách đi dọc theo các khe suối, dùng dao tách những sợi rêu đang bám chặt vào đá, sau đó dùng chày gỗ đập rêu để làm bung lớp đất cát bám bên ngoài. Để chế biến món ăn từ rêu đá có rất nhiều cách phổ biến như luộc, nộm, xào, nấu canh hay nướng. Làm rêu nộm thường chọn loại rêu non, cho vào chõ đồ xôi, đồ vừa chín tới, trộn cùng bột canh, mì chính và các gia vị, gừng, mùi, mắc khén, nếu thích ăn cay cho thêm quả ớt nướng giã nhỏ.

Để làm món rêu nướng, sau khi sơ chế và vắt hết nước, đem tẩm với các gia vị như sả, gừng, bột ớt, hạt dổi, quả muối, hạt sẻn…rồi được gói vào lá dong và vùi trong tro nóng, bên trên phủ một lớp than hồng. Mùi thơm của gia vị cùng mùi nồng nồng của rêu đá tạo nên một hương vị rất riêng, vừa mềm, vừa ngậy vô cùng hấp dẫn. Theo kinh nghiệm dân gian, ăn rêu đá vùi than thường xuyên giúp cơ thể lưu thông khí huyết, giải độc, giải nhiệt, hạ huyết áp và nhiều chứng bệnh mãn tính khác.

Rêu đá - (Ẩm thực Lai Châu)
Rêu đá – (Ẩm thực Lai Châu)
4. Xôi tím – (Ẩm thực Lai Châu)
Xôi tím là món ăn truyền thống của Lai Châu, người dân ở đây luôn tự hào về món xôi dẻo thơm, bắt mắt thể hiện sự khéo léo, tinh tế của người phụ nữ Lai Châu. Màu tím của xôi được tạo ra từ cây Khẩu Cắm. Người ta đem luộc khẩu cắm để lấy nước sau đó đem ngâm với gạo nếp và đồ chín. Những hạt xôi với màu tím tươi, bắt mắt cùng hương thơmngào ngạt chắc hẳn sẽ khiến du khách khó lòng bỏ qua món ăn này.
Xôi tím - (Ẩm thực Lai Châu)
Xôi tím – (Ẩm thực Lai Châu)
5.Pa pỉnh tộp (Cá gập nướng) – (Ẩm thực Lai Châu)
Pa pỉnh tộp là món ăn vô cùng đặc sắc, cầu kỳ và thường được dùng trong các bữa ăn khi tiếp đãi khách quý. Cá chép sau khi được làm sạch và khử mùi tanh, rồi đem tẩm ướp gia vị như: quả mác khén, gừng, tỏi, sả, hành, rau thơm rừng, ớt bột…băm nhỏ, trộn lẫn nhau và sát đều lên mình, nhồi vào bụng cá. Khi nướng, người ta gập đôi mình cá lại theo chiều ngang, kẹp vỉ hoặc que nướng bằng tre tươi để giữ và nướng đều trên bếp than hoa. Khi chín, những gia vị được tẩm ướp và kẹp trong bụng cá sẽ thấm vào từng thớ thịt, tạo nên mùi thơm hấp dẫn và hương vị khó quên.
Ẩm thực lai châu
Pa pỉnh tộp (Cá gập nướng) – (Ẩm thực Lai Châu)
6.Lam nhọ – (Ẩm thực Lai Châu)

Dân tộc nơi đây thường ưa chuộng các món nướng, món đồ, cũng do vậy mà đã họ đã sáng tạo ra rất nhiều món ăn khác nhau bằng cách nướng hoặc đồ. Cái tên lam nhọ nghe thật lạ tai, lam là nướng, nhọ là nhừ, quả thực cái tên đã nói lên tất cả về mòn ăn. Những tảng thịt trâu, thịt bò được nướng chín trên than hồng rồi thái ngang thớ thật mỏng và đem trộn với mắc khén, tỏi, ớt, gừng, quả cà rừng, bí…đem cho tất cả vào ống tre, lấy que chọc cho nhuyễn, sau đó nướng ống tre cho bên trong chín nhừ. Khi sắn từng miếng lam nhọ đưa vàomiệng, du khách sẽ cảm nhận được vị ngọt đậm, mềm nhừ của món ăn độc đáo này.

Lam nhọ - (Ẩm thực Lai Châu)
Lam nhọ – (Ẩm thực Lai Châu)
7. Cá bống vùi tro

Khi đến bản Vàng Pheo ở Mường So, du khách sẽ có cơ hội được thưởng thức món ăn nức tiếng nơi đây, đó chính là món cá bống vùi tro. Cá bống sau khi bắt về được sơ chế và tẩm ướp với các gia vị như sả, ớt, gừng, hạt tiêu, mắc khén…Cá sẽ được gói trong lá dong, sau đó vùi vào tro nóng cho tới khi chín. Du khách khi thưởng thức món cá bống vùi tro sẽ cảm nhận được vị ngon của cá ngậy mà không béo, cùng mùi thơm của các gia vị hòa quyện với mùi thơm nhè nhẹ của lá dong nướng. Món ăn này vừa là món nhắm rượu khiến các đấng mày râu yêu thích, lại vừa là món ăn hấp dẫn, đưa cơm trong các bữa ăn hàng ngày.

Cá bống vùi tro
Cá bống vùi tro – (Ẩm thực Lai Châu)
8. Nộm rau dớn
Nộm rau dớn
Nộm rau dớn (Ẩm thực Lai Châu)

Người Thái ở Lai Châu gọi rau dớn là “pắc cút” , loại cây này thường chỉ có ở vùng núi cao, thuộc họ quyết, trông gần giống với cây dương xỉ, có thân to, tán lá rộng, mặt lá có màu xanh nhẵn, cuống lá có lông.
Để làm nộm, người ta thường chọn những ngọn rau dớn non, lá bánh tẻ, rồi đem rửa sạch, phơi cho tái. Sau đó đem lên đồ chừng 20 phút để rau chín, giữ được màu xanh và vị bùi bùi, ngòn ngọt đặc trưng. Khi rau đã đồ chín, bỏ rau vào bát to, cho rau thơm, ớt, gừng, tỏi, nước chanh tươi, mì chính và muối trắng trộn đều. Để khoảng 5 phút cho ngấm gia vị, sau đó cho lạc rang giã nhỏ vào là có thể ăn ngay được. Tuy cách chế biến khá đơn giản nhưng lại đem đến một món ăn vô cùng hấp dẫn, chỉ nhìn thôi cũng cảm thấy muốn được thưởng thức ngay lập tức. Khi ăn sẽ cảm nhận được vị bùi của rau dớn, mùi của rau thơm, vị chua ngọt xen lẫn chút vị cay nồng của ớt.

9.Thịt lợn treo gác bếp

          Đến du lịch Tây Bắc, đặc biệt là du lịch Lai Châu mà không thưởng thức món thịt lợn treo gác bếp của đồng bào dân tộc Mông thì thực là uổng phí, món ăn đặc sản này thường được rất nhiều du khách mua về làm quà.

Thịt lợn treo gác bếp
Thịt lợn treo gác bếp

 Để làm nên món ăn này người ta thường chọn thịt ba chỉ, thịt mông đôi khi là thịt thủ và thịt vai để chế biến.Tùy thuộc từng địa phương khác nhau mà người ta có cách chế biến thịt khác nhau.Thịt tươi được thái thành từng miếng to bản, cho vào cối giã cùng với lượng muối vừa đủ để muối ngấm vào thịt chứ không giã nát. Sau đó đem thịt trộn với một loại men làm từ các cây rừng và cho thịt vào gùi ủ kín 2 – 3 ngày và treo lên gác bếp. Một số nơi khác để giữ nguyên được hương vị của thịt người ta chỉ ướp với muối chừng chục tiếng đòng hồ rồi treo lên gác bếp. Hơi nóng của lửa, của khói khiến cho những miếng thịt dần khô lại, có màu đỏ thẫm, trông vô cùng bắt mắt. Cũng nhờ vậy màthịt sẽ để được lâu hơn, ít bị mốc. Để thịt thơm hơn người ta còn lấy cây ngải cứu rừng và bã mía để về hun thịt. Khi ăn chỉ cần lấy thịt xuống hơ qua lủa cho mềm rồi rửa sạch, thái nhỏ rồi chế biến thành nhiều món ăn hấp dẫn. Thịt lợn khô sẽ tỏa mùi thơm đặc biệt của khí trời Tây Bắc, hòa quyện với vị ngọt của thịt tạo nên một hương vị quyến rũ đã ăn một lần lại muốn ăn thêm.

          Từ những thực phẩm vốn quen thuộc hàng ngày, đồng bào các dân tộc nơi đây đã sáng tạo nên những món ăn ngon, đặc biệt chỉ ở đây mới có. Hãy cùng đến du lịch Lai Châu để có dịp thưởng thức những món ăn lạ, độc đáo mang đậm hương vị núi rừng.

25/07/2016 Có : 551 Lượt xem